Trudny wiek

Trudny wiek

Wiadomo, że okres dorastania jest najtrudniejszym wiekiem dla dziecka. „Burza” hormonalna dziejąca się w organizmie dojrzewającego seksualnie chłopca czy dziewczyny, przepoczwarzanie się w postać dorosłego, lęk o to jak jestem odbierany przez grupę rówieśników, pierwsze miłości, rozczarowania, to wystarczające powody by zrozumieć, że dziecko ma prawo popadać czasami w skrajne stany emocjonalne i ustawicznie wchodzić w różnego rodzaju konflikty – niestety najczęściej z rodzicami.

Przeglądałem ostatnio książkę Jerzego Witczaka „Ojcostwo bez tajemnic”. Myślę, że 12 wskazówek zawartych w tej publikacji może być ciekawą lekturą, zarówno dla ojców nastolatków, jak również dla matek i wychowawców.

1. Szanujcie prawo dojrzewającego syna (córki) do posiadania pewnych sfer prywatności, do których nie będziecie się włamywali natrętnie ani podstępnie, podkreślając jedynie, że macie do niego zaufanie, którego – jak wierzycie, nie zawiedzie.
2. Nie wyszydzajcie i nie kpijcie z nowych rysów postępowania związanych z dorastaniem, jak dbałość o wygląd, golenie się, pragnienie modnego ubrania, co wiąże się z zainteresowaniem płcią odmienną.
3. Okazujcie życzliwość i gotowość poznania każdej kolejnej sympatii syna czy córki, zapraszając ją do domu i nie starajcie się profilaktycznie ośmieszyć każdej wybranki czy wybrańca.
4. Zachowujcie dyskrecję, jeżeli np. dostrzeżecie, że Wasz syn jak większość rówieśników okresowo uprawia masturbację.
5. Zachowujcie dyskrecję, jeżeli trafi Wam do rąk pamiętnik syna (córki), którzy piszą je często w okresie dojrzewania. Udajcie, że go nie czytaliście i nie zdradźcie się nigdy później, że mieliście go w ręku, nawet jeśli coś Was w nim zaniepokoiło lub zaskoczyło.
6. Zachowujcie tajemnicę korespondencji swoich dzieci, nie otwierajcie listów, nie czytajcie, a jeżeli już musicie to zrobić – z tych czy innych względów – postępujcie tak jak z pamiętnikiem.
7. W każdej sprawie, w której się do Was zwróci o radę bierzcie pod uwagę nie tylko swoje życzenia jako wychowawców, ale i jego wolę i poglądy. Nie dyktujcie jak małemu dziecku decyzji i rozwiązań tylko dyskutujcie i wskazujcie słabe strony jego rozumowania, kończąc najlepiej rozmowy w ten sposób: „Wiesz co ja na ten temat myślę, teraz musisz sam zdecydować, bo jesteś już dorosły” i oznajmić jego prawo do wyboru i decyzji. W przeciwnym razie więcej się do Was o radę nie zwróci.
8. Jeśli postąpiwszy wbrew waszej radzie, poniesie ujemne skutki i zapłaci za to cierpieniem, nie wypominajcie mu zrzędzeniem: „A mówiłem, a uprzedzałem”, bo po takiej nauczce on sam przyzna w duchu rację, lecz raczej pomóżcie mu wybrnąć z kłopotów i naprawić to, co zepsuł przez swój upór i brak doświadczenia. To sprawi, że w kolejnej kwestii zwróci się do Was ponownie i mocniej weźmie do serca Wasze rady i przestrogi.
9. Nie ulegajcie złudzeniu wielu rodziców, że ich doświadczenie i mądrość są dostateczne, aby w okresie dorastania i młodości ustrzec syna czy córkę od wszystkich błędów i potknięć. Doświadczenie życiowe to jedyny kapitał, którego dzieci nie chcą przyjmować w spadku. Każdy zaczyna od zera i uczy się życia na własnych guzach.
10. Pamiętajcie, że jedynym sposobem utrzymania więzi z dzieckiem w trudnym wieku dorastania jest stopniowe ale stałe poszerzanie skali jego samodzielności i praw. Jeśli w porę sami nie rozluźnicie poprzednich więzi, mogą one ulec całkowitemu zerwaniu. Dając stopniowo więcej swobody, wbrew pozorom nie osłabicie wpływu na dziecko, lecz wzmocnicie go, wprowadzając typ więzi przez niego tolerowany. Sekret powodzenia polega na tym, aby rozszerzyć uprawnienia w porę, ale nie za wcześnie, i tylko w tych dziedzinach, w których młody człowiek, w sposób uzasadniony się ich domaga.
11. Mądrość Waszego postępowania polegać ma na tym, żeby syn (córka) uwierzyli, że traktuje się ich jak dorosłego, choć wiecie, że wiele im brak do pełnej dorosłości. Dlatego od razu nie dawajcie pełnej swobody. Warunkiem uzyskania jednych swobód czyńcie respektowanie pozostałych ograniczeń.
12. Pamiętajcie, że kłopoty i trudności tego okresu skończą się nieuchronnie jak nieuchronnie musiały nadejść. Chodzi o to, by z burz i wstrząsów dzieci i rodzice wyszli cało. Bez zerwania wszelkich więzów i bez nieodwracalnych ran. Jesteście dojrzalsi, toteż na was spoczywa tutaj główna odpowiedzialność.